भिडभाडले भरिएको तर
एकाअर्कासंग बिलकुल अपरिचित सहर, गगनचुम्बि
महलहरु चिल्ला र पुराना गाडीले भरिएको बाटो, हावा यस्तो कि जस्लाई लिन पनि कयौं पटक सोच्नु
पर्ने हुन्छ अनि कोरोना जस्तो महामारीले थलिएको सहर अझ राजधानी जहाँबाट लामो समयपछि
म मेरो माटोमा फर्किए कि थिए, मेरी आमाको काखमा लुटपुटि हुन पुगेकि थिए। लामो लकडाउन र सानो कोठको बसाई पछि निस्किएर गाउँ पुगेकी म
त्यहाँ यसरी रमाइरहेकी थिए मानौ म उड्दै थिए।
जसरी पंछी रमाउदै उड्छ लामो समयको पिजडाको कदैबाट
छुटेपछि।
लकडाउन हाम्रो सुरक्षा थियो। तर समयले त्यसलाई बिस्तारै कैदमा परिवर्तन गरेझै
लाग्दै थियो राजधानी बासिलाई।दशैंको माहोल,
लामो समयको लकडाउन अनि आफन्तको प्रीय याद .. घर कसलाई प्रीय हुँदैन यतिबेला, गाउँ कस्को स्मृतिमा नाँच्दैन होला
यो समयमा। त्यसैपनि गाँउको त्यो लोभलाग्दो खुल्लापन, बालापनसँगै बाँचेका साथीहरु अनि
असिमित प्रेम गर्ने आफ्नाहरु .. जहाँ जीवनको सबैभन्दा सुन्दर क्षण बसेको हुन्छ र
जसलाई बाँच्न हरकोहि मरिमेट्छ।र म पनि त्यहि पल बाँच्दै थिए।
हरियो पहाडको मुनितिर
लहलह सुनका बाला झुलाउदै गमक्क परीरहेको मेरो खेत, सुनौला
किरण छरेर मोतिका दाना टल्लक टल्काउदै उदाइरहेको थियो मेरो आँगनमा बिहानी अनि आँखा
मिच्दै ओछ्यानबाट आँगनसम्म प्रकृतिको यो उपहार र उपकारलाई स्वागत गर्न हर बिहान लालायित
भइरहेकि हुन्थे म ।
यसै त पहाडमा दशैं आउन लाग्दा हावाको बहाब र बेग नै भिन्न लाग्छ। माटोको सुगन्ध र फूलको सुवासले जगत जगमगाउछ अनि चराहरूको सङ्गीत र घामको स्पर्शले प्रकृतीको रंगमा निखार आउँछ। टाढाटाढाबाट घर फर्केका छोराछोरी र आफन्तजनको खैलाबैलाले घरको रोनक नै बढाएको हुन्छ। आमाको आँखामा खुशी नाँचिरहेको हुन्छ। बाबाको शिरको टोपी गर्बिलो बनिरहेको हुन्छ। आफ्ना सन्ततिलाई आँगनमा सजाएर आमा सन्तोषको सास फेरिरहेकी हुन्छिन्। जुन मैले मेरि आमामा पनि प्रष्ट देखिरहेकी हुन्थे ।
म गाउँमा जति अव्यस्त
हुँदै जान्थे सहरको कोलाहल, सहरको बर्बरता र सहरको छुच्चोपनाबाट टाढिदै
गएको महसुस गर्थे। सायद लामो समयपछिको गाउँको स्पर्श पाएर होला मन गाउँ कै भइरहेको
थियो। सहरको छुच्चोपनले डामिएकी मलाई गाउँ आफ्नो न्यानोपन र कोमल स्पर्शमा अंगाल्दै
थियो। जुन माटोसँग खेलेर जिन्दगीका यतिका बसन्त पार गरे त्यो माटोलाई चिन्न मनले पैतालाले
धेरै बेर गरेनन्। माटोले आफूसम्म मात्र तानेन त्यही प्रेम र त्यहि माया पनि दियो।जुन बर्षै पहिले छुटेको थियो।
कोरोनाले थलिएको राजधानीभन्दा
पहाडको बसाइँ निकै भिन्न थियो। किनकि पहाड उस्तै थियो जस्तो पहिला थियो। मान्छेहरुमा
महामारीको आतंक भन्दा पनि बढी जीवनको लय थियो। जीवनको मेलोमेसो थियो। जस्तो खुशी दशैंको
थियो त्यस्तै खुशी धान पाक्नु र भित्राउनुसँग थियो। दशैंमा नयाँ नोट नभए र के भयो त
दशैंको टिकाको रातो रंगमा झल्किने खुशी र उमंग उस्तै थियो आशिषमा विश्वास, सरलता र पावनपन उत्तिकै थियो। मान्छेहरुमा
शहरको जस्तो त्रास थिएन। जीवनको अनौठो आत्मविश्वास थियो। जीवनलाई हेर्ने नजरिया बेग्लै
थियो।
कोहि तरकारी खेती
गरेर जीवनलाई ताजा बनाइरहेका थिए। कोहि बाख्रा पालन गरेर जीवनलाई समृद्धितर्फ अग्रसर
गरिरहेका थिए। पहाडमा पनि कृषिले नयाँ बाटो कोर्दै थियो। मान्छेहरु आधुनिक कृषितर्फ
लम्कदै गरेको देख्दा मन साह्रै हर्षित भएको थियो। मान्छेहरु आफ्नो सोचलाई बदल्दै थिए।
कोरोनाले सहरमा अझ बढी फाटो ल्याएको जस्तो लाग्छ। तर गाउँमा मान्छेहरुमा कहि कतै देख्न पाँइदैन त्यो भय, त्यो आतंक
बरु मान्छेहरु सचेत हुँदै छन्। विद्यालयहरु धमाधम खुल्दै छन्, बिहानिको शोभा सानासाना नानीबाबुहरु स्कुल ड्रेसमा विद्यालय
जाँदै छन् जसलाई देखेर मनमा आशाका दिपहरु जगमगाउन थाल्छन् ।
बर्खाभरी बाबाआमाले
मेहनत गरेर लगाएको धानलाई आफ्नो हातले स्यार्न पाँउदा मन यसै यसै हर्षविभोर भएको थिए।
ती धानका बाला, धानका
बाला मात्र कहाँ थिए र ती त बाबाआमाका खुशी थिए, मेहनत
र परिश्रम थिए जसलाई बाबाआमाले हाम्रो निम्ति भनेर खर्चिनु भएको थियो। धानका बालालाई
हातमा राख्दा जिन्दगीको नयाँ आशा भेटे जस्तै लाग्थ्यो। खुशिको नयाँ आयम स्पर्श गरेको
जस्तो लाग्थ्यो किनकि त्यहाँ बाबाआमाको मेहनत र परिश्रम झल्किन्थ्यो।
यसैपनि धान भित्र्याउने
समय भनेको बर्षकै रमाइलो समय हो। त्यसैले पनि बिहानबाट सुरु भइसकेको थियो पर्म तिर्न–लगाउन
भेला भएका छिमेकीहरूको खैलाबैला। अनि अर्को कुनामा खलो खुर्कर लिपपोत गरी सुरु भएको
थियो चिटिक्कको रमाइलो संसार। जहाँ धानका बिटा खलामा ओसारि रहेका थिए वल्लपल्ला घरका
काकाकाकिहरु जसमा म आफु पनि सहभागी थिए।अनि सबैभन्दा रमाइलो त सकिनसकी धानका बिटा खलामा
ओसार्दै गरेका साना केटाकेटीबीच चलिरहेको प्रतिस्पर्धा थियो जसले मलाई मेरै विगतको याद दिलाइरहेको थियो। कोरोनाको महामारी, शहरको खैलाबैला, केके कै छुटेको जस्तो गरि चल्ने जिन्दगीको
हतारलाई एकातिर बिर्सेर र म त्यही दाँयीमा रमाइरहेकी थिए। दिनभर दाँयीमा गोरु घुमाउनुको
आनन्द नै बेग्लै, धानका
गेडा छुट्याउदै पराल छाटेर पन्छाउनुको मज्जा बेग्लै खमारमा धान रूँग्न तयार पारिएको
परालको अस्थायी गोठमा आफन्तसंग बस्नुको आनन्द बेग्लै।जसै परालबाट धानको गेडा छुट्टाएर धानको रास लगाउदै केलाएर धान बोरा भित्र भरिन्छ
किसानको मेहनतले पुर्णता पाएको जस्तो लाग्छ। अझ रमाइलो त त्यतिबेला हुन्छ जब दाँयी
सकेर धानको बोरा सहित घर पुगिन्छ र सबैजनासंगै बसेर मिठो मसिनो खाइन्छ त्यो जति
मिठो र स्वादिलो खाना सायिदै अरु होला संसारमा। परालको भारी बाधेर
छुट्याउदै साथिहरुसँग हसिमजाक गर्दै घर ओसारनुको मज्जा लुट्दालुट्दै कतिबेला दाँयी सकियो पत्तो नै भएन।
जसै दशैं र दाँयी
काम सकियो नि सुरु भयो तिहारको रमझम।तिहारलाई घर भित्राउदै फेरि म ब्यस्त भए मखमली र हजारी फूलमा भाईका खुशिहरु उन्न, सेल रोटि र फिनि रोटि पकाउदै
लक्ष्मिलाई भित्राउन,
सप्तरंगी टिकामा पोखेको भाइबहिनिको प्रेमलाई आँखाभरी कैद गर्न।
कोरोनाको बितृष्णालाई, कोरोनाको भय र आतंक एकातिर, गाँउको माया गाँउको बसाइ अर्कोतिर जसले साबथोक बिर्साएर मन र मस्तिकमा पुनर्ताजकि भरिदिएको छ।र यो बसाई जीवनको सुन्दर चित्र बनेर मेरा आँखा अगाडि रहिरहनेछन् सधैँ आहा! बनेर ।
